Home >> Projets régionaux >> Turkey >> bourdons Retour page mère
Bombus (Pyrobombus) brodmannicus
Vogt, 1909
Auteurs(s) : Pierre Rasmont, A. Murat Aytekin, Osman Kaftanoğlu & Didier Flagothier
The coat of the nominal subspecies is similar to that of many Anatolian and Caucasian taxa. However, Bombus brodmannicus is the only species in the Pyrobombus subgenus to have this colours pattern. Therefore, once the subgenus is determined (with a magnifying glass), the species is easily recognised.
Bombus brodmannicus is rather poorly known. This is mainly due to its quite singular distribution : two areas separated by more than 2500 km ! The nominal subspecies lives in the western Caucasus, Armenia and NE. Anatolia while the subspecies B. brodmannicus delmasi (Tkalcu) is found in the south of the French Alps and in a few nearby Italian locations. Besides, its altitudinal range is restricted and even where it is present, is stays uncommon. Furthermore, it is the smallest of West-Palaearctic bumblebees.
In Turkey, B. brodmannicus is found from 1750 to 2880 m, with 80 % of the observations between 1930 and 2570 m (original data). Özbek (1998) mentions altitudes from1700 m up to 2900 m.
In Anatolia, B. brodmannicus is found in the subalpine stage. Although Reinig (1971) regards it as a wood-edge species, it is mostly found in open steppic milieus (Rasmont & Flagothier, 1996).
In Anatolia, B. brodmannicus brodmannicus belongs to the group of mountain-steppes bumblebees: B. incertus, B. armeniacus, B. sylvarum daghestanicus, B. persicus, B. lucorum, B. soroeensis, B. niveatus, B. ruderarius simulatilis, B. mesomelas and B. mlokosievitzi (Rasmont & Flagothier, 1996).
In Anatolia, Özbek (1997) reported 36 visited flower species. We observed B. brodmannicus on: Salvia verticillata (14 observations), Campanula rapunculoides (8), Onobrychis viciifolia (8), Stachys balansae (8), Cephalaria procera (6), Asyneuma filipes (5), Symphytum asperum (4), Cephalaria sparsipilosa (3), Carduus sp. (2), Nepeta racemosa (2), Onobrychis stenostachya (2), Stachys germanica (2), Carduus acanthoides (1), Carduus thoermeri (1), Salvia virgata (1), Vicia alpestris (1). In the region where they found B. brodmannicus to be so common, it seems to feed on all the available flowers.


Le pelage de la sous-espèce nominale est identique à celui de beaucoup d'autres en Anatolie et au Caucase. Toutefois, Bombus brodmannicus est la seule espèce du sous-genre Pyrobombus à présenter cette robe. Et donc, une fois que le sous-genre est identifié (avec une loupe), il est facile de déterminer l'espèce.
Bombus brodmannicus est assez mal connu. Cela est dû principalement à sa curieuse distribution : deux aires disjointes séparées par plus de 2500 km! La ssp. nominale vit au Caucase occidental, en Arménie et au NE de l'Anatolie. La ssp. delmasi se trouve dans le sud des Alpes françaises et italiennes. De plus, ses altitudes fréquentées sont assez étroites et, même là où l'espèce est présente, elle reste peu commune. Enfin, c'est la plus petite espèce de tous les bourdons paléarctiques.
En Turquie, B. brodmannicus se trouve de 1750 à 2880 m, avec 80 % des observations entre 1930 et 2570 m (données originales). Özbek (1998) cite des altitudes de 1700 m à 2900 m.
En Anatolie, B. brodmannicus se trouve à l'étage subalpin. Bien que Reinig (1971) le considère comme une espèce de lisière, il se trouve surtout dans les milieux ouverts steppiques (Rasmont & Flagothier, 1996).
En Anatolie, B. brodmannicus brodmannicus appartient au groupe des espèces de steppes montagnardes : B. incertus, B. armeniacus, B. sylvarum daghestanicus, B. persicus, B. lucorum, B. soroeensis, B. niveatus, B. ruderarius simulatilis, B. mesomelas et B. mlokosievitzi (Rasmont & Flagothier, 1996).
En Anatolie, Özbek (1997) rapporte 36 fleurs visitées. Nous avons observé B. brodmannicus sur : Salvia verticillata (14 observations), Campanula rapunculoides (8), Onobrychis viciifolia (8), Stachys balansae (8), Cephalaria procera (6), Asyneuma filipes (5), Symphytum asperum (4), Cephalaria sparsipilosa (3), Carduus sp. (2), Nepeta racemosa (2), Onobrychis stenostachya (2), Stachys germanica (2), Carduus acanthoides (1), Carduus thoermeri (1), Salvia virgata (1), Vicia alpestris (1). Là où il se trouve en grand nombre, B. brodmannicus semble se nourrir sur toutes les fleurs disponibles.


Nominal alttürün tüy rengi pek çok Anadolu ve Kafkas taksası ile benzeşmektedir. Ancak Bombus bradmannicus Pyrobombus altcinsinde bu tüy renklenmesine sahip tek türdür. O nedenle öncelikle altcins teşhis edildiğinde (küçük bir büyüteç ile) türün teşhisi daha kolay olacaktır.
Bombus brodmannicus hakkında oldukça az bilgi bulunmaktadır. Bu durum türün dağılımının aralarında yaklaşık 2500 km mesafe bulunan iki görece dar alanda bulunmasından kaynaklanmaktadır. Nominal alttür batı Kafkasya, Ermenistan ve Doğu Anadolu'da bulunurken B. brodmannicus delmasi (Tkalcu) alttürü Fransız Alp'lerinin güneyinde ve İtalya'da yakındaki bazı alanlarda tespit edilmiştir. Bunun dışında bulunduğu alanda tercih ettiği yükselti aralığı dardır. Ayrıca Batı Palaearktik'teki en küçük bombus arısı türüdür.
Türkiye'de B. brodmannicus gözlemlerin yaklaşık %80'i 1930 ile 2570 m arasında olacak şekilde 1750 ile 2880 m yüksekliklerde bulunmuştur (orijinal veri). Özbek (1998) 1700 ile 2900 m aralıklarını vermektedir.
Anadolu'da B. brodmannicus subalpinde bulunmaktadır. Her ne kadar Reinig (1971) bu türü orman-kenarı olarak verse de genellikle açık steplerde görülmektedir (Rasmont & Flagothier, 1996).
Anadolu'da B. brodmannicus brodmannicus; B. incertus, B. armeniacus, B. sylvarum daghestanicus, B. persicus, B. lucorum, B. soroeensis, B. niveatus, B. ruderarius simulatilis, B. mesomelas ve B. mlokosievitzi ile beraber orman-step bombus arıları grubunda incelenebilir (Rasmont & Flagothier, 1996).
Anadolu'da Özbek (1997) bu arının ziyaret ettiği 36 bitki türünü vermiştir. Biz B. brodmannicus'u Salvia verticillata (14 gözlem), Campanula rapunculoides (8), Onobrychis viciifolia (8), Stachys balansae (8), Cephalaria procera (6), Asyneuma filipes (5), Symphytum asperum (4), Cephalaria sparsipilosa (3), Carduus sp. (2), Nepeta racemosa (2), Onobrychis stenostachya (2), Stachys germanica (2), Carduus acanthoides (1), Carduus thoermeri (1), Salvia virgata (1), Vicia alpestris (1) üzerinde gözlemledik. B. brodmannicus'un sık rastlandığı alanlarda bunların etrafta gözlemlenebilen tüm bitkileri ziyaret ettikleri söylenebilir.

Cartes

Afficher en grand

Photos

Afficher en grand